استاد اخلاق ۱۳۹۴/۰۸/۱۲ - ۱۴۳۳ بازدید

بدون شک دستیابی به راهنمایی بصیر و استادی خبیر که خود فراز و نشیب های راه بندگی و خودسازی را پیموده باشد و با خطرات و موانع و سختی های راه آشنا باشد و بتواند در این راه دشوار دستگیر و یاور انسان باشد از نعمت های بزرگ الهی است.\r\n نمی توان انکار کرد که استمداد از انفاس قدسی پاکان وسیله ای مناسب برای رسیدن به کمال و حل مشکلات اخلاقی است، ولی آگاهان و مربیان واقعی و دلسوز هشدار می دهند که راهروان راه کمال و قرب الهی نباید به آسانی خود را دست هر مدعی معرفت و کمال بسپارند و تا از صلاحت و قابلیت آنها آگاه نگردند نباید خود را در اختیار آنها قرار دهند. حتی انجام کارهای خارق العاده و شگفت انگیزی مانند خبر دادن از اسرار درون و یا مطالب مربوط به آینده و عبور از روی آب و آتش و امثال این کارها نیز نمی تواند ملاک صلاحیت و درستی مدعی تربیت باشد چون این گونه اعمال نیز از مرتاضان بی تقوا و بی دین نیز سر می زند.\r\nاز طرفی دسترسی به استاد لایق و خبیر برای همه امکان پذیر نمی باشد البته در سیر و سلوک، کار اصلى را خود سالک انجام مى دهد؛ اما استاد، نقش یک راهنماى با تجربه اى است را دارد که از این راه آگاهى دارد و از خطرات و خصوصیات آن مطلع است و وسیله حرکت را به خوبى مى شناسد و آن را در اختیار سالک قرار مى دهد. گاهى انسان سالک، نیازمند ذکر خاصى است تا حالت ومقام معنوى خاصى در او ایجاد شود که استاد آن را تشخیص مى دهد. اگر مراقبه سالک بیش از توان روحى و معنوى او باشد، نمى تواند دوام بیاورد و از ادامه راه منصرف خواهد شد. فواید وجود استاد، فراوان است و به همین اندازه اکتفا مى شود.\r\nاما نکته مهم در این رابطه، این است که کسانى که به اسم ارشاد و هدایت و داشتن منصب استادى در راه معنویت، جوانان را فریب داده و آنان را از مسیر حق منحرف کرده اند؛ در طول تاریخ اندک نبوده اند. کسانى که خود بویى از حقیقت و بندگى خداوند نبرده اند و قدمى در این راه برنداشته اند و با کتاب و سنت آشنایى ندارند و تنها به قصد منافع دنیوى و کسب شهرت و دکان باز کردن خود را استاد راه معرفى کرده و دل هاى پاک و با صفا و خداجوى جوانانى را که به دنبال نداى فطرت خدایى در جست و جوى حقیقت مى باشند، منحرف نموده اند. بنابراین نمى توان به سادگى و بدون تحقیق کافى و اطمینان به کسى سرسپرد و او را به عنوان استاد انتخاب نمود.\r\nدر سیر و سلوک، ملازمت به دستورات شرع مقدس، اساس کار مى باشد و نیاز به استاد را جبران مى کند. خداوند می فرماید:«والذین جاهدوا فینا لنهدینهم سبلنا ان الله لمع المحسنین)»«و کسانى که در راه ما مجاهده کنند، ما به سوى راه هاى خود هدایتشان مى کنیم و خدا همواره با نیکوکاران است»\r\nاینکه مى فرماید بعد از مجاهده و تلاش، مؤمن مشمول هدایت الهى مى شود، اشاره به این است که خداوند اسباب و وسایل هدایت و به عبارتى سیر در طریق صراط مستقیم را برایش فراهم مى سازد.\r\nوقتى از آیت الله بهجت پرسیده شد؛ استادى به ما معرفى کنید؛ فرمودند: «به هر آنچه مى دانید صحیح است عمل کنید، اگر دیدید در سیرتان وقفه اى رخ داده است، بدانید از دانسته هاى خود عدول نموده اید».\r\nدر صورتی که موفق به یافتن استاد اخلاق شدید، شایسته است بدانید، استاد اخلاق لازم است از ابعاد فراوانى برخوردار باشد که با اختصار به برخى از آنها اشاره مى شود:\r\nاول: نکاتی که مربوط به شخص او است نظیر:\r\n1- برخوردار از آراستگى ظاهر باشد؛\r\n2- خودساخته و مهذب باشد؛\r\n3- وقار و ادب در وجودش نمودار باشد؛\r\n4- زهد و ساده زیستى را رعایت نماید؛\r\n5- بهره کافى از حکمت و معارف داشته باشد.\r\nدوم: نکاتی که مربوط به محتواى سخن او است نظیر:\r\n1- آموزنده و مفید باشد؛\r\n2- در انتخاب و گزینش خوش ذوق باشد؛\r\n3- نظم و تناسب در کلام را رعایت کند؛\r\n4- عباراتش بلیغ و رسا باشد؛\r\n5- تعبیراتش خوش آهنگ، نرم و دلنشین باشد؛\r\n6- استوار و توجیه پذیر باشد؛\r\n7- در مجموع جذّاب و گیرا باشد؛\r\n8- و در نهایت در انسان انگیزش ایجاد کند.\r\nنکته آخر این که؛ بزرگان عرفان و اخلاق معاصر ما هم چون حضرت آیت الله العظمی بهجت، حضرت آیت الله جوادی آملی و حضرت آیت الله حق شناس ره تأکید دارند که اگر شما به دستورات اسلام عمل کنید و محرمات را ترک کنید و واجبات را عمل کنید و با قرآن و دعا مأنوس باشید و کتاب های اخلاقی مناسب را بخوانید و سعی کنید عمل کنید. نیازی به استاد خاصی ندارید و اگر نیازی به استاد باشد خودش به سراغ شما می آید.

ممکن است این مطالب هم برای شما مفید باشد:

نظرات

 

در صورتی که قصد ثبت سوال دارید، می توانید از طریق صفحه جستجو اقدام به ثبت سوال نمایید. در غیر اینصورت با استفاده از فرم زیر نظر خود را برای ما ارسال نمایید.