اغراق گویی ۱۳۹۹/۱۲/۰۸ - ۲۵۸ بازدید

وقتی کسی یه کاری رو خیلی طول میده، مثلا بهش میگن سه ساعت طولش دادی( در صورتی که سه ساعت نبوده و منظور گوینده اینه که خیلی طولش دادی) یا مثلا وقتی یه نفر زیاد غذا میخوره، بهش میگن همشو خوردی( در صورتی که همشو نخورده و منظور گوینده اینه که خیلی غذا خوردی) و... . ایا اینها هم دروغ به حساب میان و گفتنشون مشکل داره؟

دروغ گفتن یکی از گناهان کبیره و از جمله فواحش به شمار می‌رود.[1] و در سخنان اهل بیت(ع) به عنوان کلید گناهان و خبائث مطرح شده است.[2] با این حال، مواردی از این موضوع استثنا شده که به عنوان کار حرام محسوب نمی‌شود. یکی از این موارد، مبالغه و اغراقی است که در عرف و عادت مورد استفاده قرار می‌گیرد؛ مثل این‌که سخنی را چند مرتبه گفته و بعد می‌گوید «صد مرتبه گفتم»؛ زیرا این نوع مبالغه برای بیان کثرت و زیادی تکرار یک کار است نه بیان تعداد واقعی آن.[3] همچنین انواع مجازگویی و استعاره و تشبیه‌ها،و کنایه که قصد حقیقت‌گویی در آن نباشد، جایز است.[4]
اگر اغراق و گزافه‌گویی موجب کتمان حقیقت و القای مطلب خلاف واقع به مخاطب نشود، اشکالی ندارد، اما اگر به صورتی باشد که دروغ‌گویی به شمار آید؛ یعنی مخاطبان گمان کنند آنچه گفته می‌شود عین واقع بوده و در شناخت حقیقت به خطا افتند، مصداق حقیقی دروغ بوده و حرام می‌باشد. [1]. امام خمینی، روح الله، شرح چهل حدیث، ص 471، مؤسسه تنظیم و نشر آثار امام خمینی، تهران، چاپ پنجاه و دوم، 1390ش.
[2]. ر.ک: حلوانی، حسین بن محمد، نزهة الناظر و تنبیه الخاطر، ص 145، مدرسه امام مهدی(عج)، قم، چاپ اول، 1408ق؛ «موارد جواز دروغ گفتن»، سؤال 2194؛ «عواقب قسم دروغ»، سؤال 2724.
[3]. ر.ک: نراقی، ملا محمد مهدی، جامع السعادات، ج 2، ص 337 – 340، اعلمی، بیروت، چاپ چهارم، بی‌تا.
[4]. همان، ص 340.

ممکن است این مطالب هم برای شما مفید باشد:

نظرات

 

در صورتی که قصد ثبت سوال دارید، می توانید از طریق صفحه جستجو اقدام به ثبت سوال نمایید. در غیر اینصورت با استفاده از فرم زیر نظر خود را برای ما ارسال نمایید.