برخورد با بزرگان و متفکران غیر دینی؟ ۱۳۹۴/۵/۵ - ۱۷ بازدید

با سلام و تحیت و قدردانی از مکاتبه ی شما با این مرکز در پاسخ به سوال شما به صورت خلاصه باید عرض نماییم ، با این مساله یعنی الگو برداری از افرادی که در جهت گیری کلی خود دچار انحرافات اعم از انحرافات فکری، رفتاری و ... هستند ؛ به دو گونه می توان برخورد نمود: نخست: اینکه چنین افراد و شخصیت هایی را که دارای برجستگی های خاصی در زمینه ای از حیات بشری هستند را ، به عنوان الگویی تمام قد، برای جوانان معرفی نموده و آنان را به الگو گیری از این شخصیت ها فرابخوانیم.
با سلام و تحیت و قدردانی از مکاتبه ی شما با این مرکز در پاسخ به سوال شما به صورت خلاصه باید عرض نماییم ، با این مساله یعنی الگو برداری از افرادی که در جهت گیری کلی خود دچار انحرافات اعم از انحرافات فکری، رفتاری و ... هستند ؛ به دو گونه می توان برخورد نمود: نخست: اینکه چنین افراد و شخصیت هایی را که دارای برجستگی های خاصی در زمینه ای از حیات بشری هستند را ، به عنوان الگویی تمام قد، برای جوانان معرفی نموده و آنان را به الگو گیری از این شخصیت ها فرابخوانیم. دوم: اینکه چنین شخصیت هایی را تنها و تنها در آن جهت خاص و برجستگی ویژه ای که در ارتباط با کرامات انسانی و روحیات متعالی دارند، مورد توجه قرار داده و از آنان، تنها آن ویژگی و برجستگی و کرامت خاص را اخذ نمود. نتیجه ی این برخورد با چنین شخصیت هایی ، عدم معرفی آنان به عنوان الگویی تمام عیار به جوانان می باشد. به نظر می رسد معرفی برخورد و رویکرد صحیح از بین این دو رویکرد چندان دشوار نباشد. بدیهی است ما مسلمانان و شیعیان که دارای الگو های عاری از هر خطا و اشتباهی مانند پیامبر (ص) و فاطمه زهرا (س) و ائمه ی معصومین (س) می باشیم، هیچ گاه نمی توانیم افراد غیر معصوم را به عنوان الگویی برای خود برگزینیم چه برسد به شخصیت هایی که دارای جهان بینی و ایدئولوژی ای غیر ازاسلام می باشند. البته همانگونه که بیان گردید می توان برجستگی ها و صفات روحی والای موجود در این شخصیت ها را مورد توجه قرار داد و از آنان تنها در این جهت خاص نام برده و احیانا به عنوان شاهد مثال یاد کرد. نکته ی جالب این که در روایات متعددی نیز این مساله مورد توجه قرار داه شده است. بدون هیچ توضیحی توجه شما را به تعدادی از این روایات جلب می نماییم: رسولُ اللّه ِ صلى الله علیه و آله : کلمةُ الحکمةِ ضالّةُ المؤمنِ ، فحیثُ وجدَها فهُو أحقُّ بها . پیامبر خدا صلى الله علیه و آله : سخن حکیمانه، گمشده مؤمن است ، پس هر جا آن را بیابد به آن سزاوارتر است . الإمامُ علیٌّ علیه السلام : الحِکمَةُ ضَالّةُ المؤمنِ ، فاطْلُبوها و لَو عندَ المُشرِکِ تکونوا أحَقَّ بها و أهلَها . امام على علیه السلام : حکمت، گمشده مؤمن است ؛ پس آن را بجویید گر چه نزد مشرک باشد زیرا که شما بدان سزاوارتر و شایسته ترید . عنه علیه السلام : الْحِکْمَةُ ضالَّةُ المُؤْمِنِ ، فخُذِ الحِکْمَةَ و لَو مِن أهلِ النِّفاقِ . امام على علیه السلام : حکمت، گمشده مؤمن است؛ پس ، آن را، گر چه از منافقان، فرا گیرید . عنه علیه السلام : الحِکمَةُ ضالَّةُ کُلِّ مؤمنٍ ، فخُذوها و لَو مِن أفْواهِ المُنافِقینَ . امام على علیه السلام : حکمت گمشده هر مؤمنى است. پس ، آن را فرا چنگ آورید گر چه از دهان منافقان باشد . عنه علیه السلام : خُذِ الحِکمَةَ أنّى کانتْ ؛ فإنَّ الحِکمَةَ تَکونُ فی صَدْرِ المُنافِقِ فتَلَجْلَجُ فی صَدرِهِ حتّى تَخْرُجَ ، فتَسْکُنَ إلى صَواحِبِها فی صَدرِ المؤمنِ . امام على علیه السلام : حکمت را هر کجا باشد فرا گیرید ؛ زیرا حکمت در سینه منافق مى باشد، و پیوسته ناآرام است تا از آن جا خارج شده در سینه مؤمن، در کنار همگنان خود آرام گیرد . الإمامُ زینُ العابدینَ علیه السلام : لا تُحَقِّرِ اللُّؤْلُؤةَ النَّفیسَةَ أنْ تَجْتَلِبَها مِن الکِبا الخَسیسَةِ ؛ فإنَّ أبی حَدّثَنی قالَ : سَمِعتُ أمیرَ المؤمنینَ علیه السلام یقولُ : إنّ الکَلِمَةَ مِن الحِکمَةِ لَتَتلَجْلَجُ فی صَدرِ المُنافِقِ نِزاعا إلى مَظانِّها حتّى یَلْفِظَ بها، فیَسْمَعَها المؤمنُ فیکونَ أحقَّ بها و أهلها فیَلْقَفَها . امام زین العابدین علیه السلام : بیرون کشیدن مرواریدى گرانبها از میان زباله هاى کثیف را کارى پست و حقیر مشمار ؛ زیرا پدرم فرمود : شنیدم که امیر المؤمنین علیه السلام مى فرماید : سخن حکمت آمیز، به عشقِ قرار گرفتن در جایگاه واقعى خود، در سینه منافق بى تابى مى کند، تا آن گاه که بیرون افکنده شود و مؤمن که بدان سزاوارتر و شایسته تر است، آن را مى شنود و مى رباید. برای اطلاع از منابع این احادیث و همچنین موضوعات مرتبط به پایگاه اطلاع رسانی کتابخانه احادیث شیعه به آدرس اینترنتی http://www.hadithlib.com مراجعه نمایید. همانگونه که ملاحظه می فرمایید این روایات شریفه ما را به فراگرفتن و تحصیل حکمت هایی فراخوانده است که چه بسا در سینه ی افراد منافق، مشرک و کافر قرار گرفته است. و بدیهی است که حکمت در معنای عام آن را می توان به هر موردی که میتواند تاثیری مثبت و سازنده در حیات انسان داشته باشد اطلاق نمود. با این توضیحات روشن می گردد که در مواجهه ی با چنین افرادی نه لازم است که بدان ها علاقه مند شد و نه نیاز به دوری از آنان می باشد ، بلکه می توان به راحتی برجستگی های شخصیتی آنان را اخذ نمود و حتی آنها را به خاطر این برجستگی ها مورد تمجید قرار داد اما نه آنان را به عنوان الگو معرفی کرد و نه سایر ضعف های شخصیتی شان را به خاطر آن برجستگی خاص ، نادیده گرفت. در پایان تذکر به یک نکته ی مهم، ضروری می نماید؛ تامل و توجه به سیره ی معصومین علیهم السلام – در همه ی زمینه ها، اعم از فردی، اجتماعی، سیاسی، مدیریتی، تربیتی و .. - به عنوان الگو هایی عاری از هرگونه خطا و اشتباه، ما را به این نکته رهنمون می سازد که هیچ عرصه ای از عرصه های حیات بشری را نمی توان پیدا کرد که در آن زمینه و در آن مورد، در سیره ی معصومین علیهم السلام ، الگو و نمونه ای در سطح عالی و مثل اعلی وجود نداشته باشد. در پایان مجددا از مکاتبه ی شما با این مرکز قدردانی می نماییم. منتظر سوالات بعدی شما هستیم.

ممکن است این مطالب هم برای شما مفید باشد:

نظرات

 

در صورتی که قصد ثبت سوال دارید، می توانید از طریق این صفحه اقدام به ثبت سوال نمایید. در غیر اینصورت با استفاده از فرم زیر نظر خود را برای ما ارسال نمایید.