حضرت علی اکبر(ع) ۱۳۸۷/۰۹/۰۳ - ۲۲۰۱ بازدید

در مورد حضرت علی اکبر(ع) که وقتی به میدان جنگ می روند و پس از گذشت زمانی ایشان برمی گردند خدمت امام حسین(ع) و از ایشان درخواست آب می کنند. استاد شهید مطهری در کتاب حماسه حسینی این ماجرا را یکی از معماهای تاریخ عنوان می کنند. در این مورد بیشتر توضیح بدهید.

آن‌چه پیرامون این موضوع در کتاب‌ها آمده این است:1- در بحارالانوار آمده است که حضرت علی اکبر به خیمه‌ها برگشت و از امام آب خواست. امام به طریق خارق العاده تشنگی او را برطرف ساخت .( مجلسی، بحارالانوار، ج45، ص43 (.2- در منتهی الامال آمده است که علی اکبر به خیمه آمد و گفت: ای پدر! تشنگی مرا کشت. در روایتی آمده است که امام زبان خود را به دهان علی اکبر گذاشت. (شیخ عباس قمی، منتهی الآمال،ج1، ص690، چاپ هجرت) و به این وسیله تشنگی او را برطرف ساخت.
3- در سوگنامه کربلا (ترجمه لهوف) چنین آمده است: علی اکبر به خیمه برگشت و گفت: تشنگی مرا کشت و سنگینی اسلحه آهنین مرا به تعب انداخت. آیا راهی برای دست‌یابی به اندکی آب هست؟ حضرت سید الشهدا هم به گریه افتاد و فرمود: ای فرزند عزیزم: اندکی دیگر بجنگ، به زودی جدت حضرت محمد (ص) را ملاقات خواهی نمود و ایشان از جام سرشار کوثر به تو خواهد داد که پس از آن هرگز روی تشنگی نبینی و احساس عطش ننمایی. در لهوف ماجرای برطرف کردن تشنگی علی اکبر نیامده است (سید بن طاووس، سوگنامه کربلا (ترجمه لهوف)، ترجمه محمد طاهر دزفولی، ص211).
در این کتاب‌ها ننوشته‌اند که علی اکبر برای چه به خیمه برگشت. اما می توان احتمالات زیر را داد:
1- جراحات سنگین: همان‌گونه که ازکتب تاریخی به دست می‌آید علی اکبر در هنگام نبرد جراحات بسیاری برداشته بود. شاید این جراحات باعث شده باشد ایشان برای بستن و یا تسکین درد آن‌ها به خیمه‌ها برگردد. همانگونه که می‌دانید جراحت و رفتن خون از بدن سبب ایجاد تشنگی در فرد می‌شود. علی اکبر بدلیل کثرت جراحات، تشنگی بسیاری بر وی عارض شده بود. احتمالا به همین دلیل به هنگام بازگشت به خیمه‌ها از تشنگی شکایت کرده و به پدرشان می فرمایند کاش کمی آب بود تا می‌نوشیدم.
2- رفع خستگی: همچنین می‌توان احتمال داد که ایشان برای استراحت و تجدید قوا به خیمه‌ها بازگشته باشند و در هنگام گفت‌وگو با پدرشان فرموده باشند که کاش آبی بود تا می‌نوشیدم و تجدید قوا می‌کردم. (این مضمون را از برخی کتاب‌های تاریخی می‌توان استفاده کرد).
3- دیدار دوباره پدر: علی اکبر از اوج علاقه پدر به وی اطلاع داشت لذا بازگشت به خیمه‌ها می‌توانست قوت قلبی برای خودش و تسلی خاطر و وداع دیگری برای پدرش باشد. تشنگی بهانه‌ای برای سخن گفتن آنان در آخرین لحظات عمر و ابراز احساسات فرزند با پدر و ... بود.

ممکن است این مطالب هم برای شما مفید باشد:

نظرات

میهمان
ایا واقعا مادر حضرت علی اکبر نوه ابوسفیان و هند جگر خوار است پس چرا کسی شبه ای در ان ایجاد نمکند اما به امام سجاد و مادرش شهربانو که میرسد یا مثل شهید مطهری و دکتر شریعتی کلا این وصلت را انکار میکندد یعنی یزدگرد سوم ار هند جگر خوار و ابو سفیان سفاک تر بوده در حالی که پیامبر ابوسفیان را در در نه جا لعن کرده
پرسمان
سلام علیکم، پاسخ کوتاه :
بلی حق باشماست اما دلیل این امر در خصوص امام سجاد(ع) که امام معصوم است حساسیت نسب بسیار مهمتر از دیگران است لذا محققان و مورخان باید با سندهای قطعی آن‌را مورد بررسی ومطالعه قرار دهند.
جناب لیلا ( لیلی) مادرعلی اکبر دختر ابی مرّة بن عروة بن مسعود ثقفی و نوه دختری ابوسفیان است مادرش میمونه دختر ابی سفیان صـخر بـن حـرب بن امیه است .
هم پدر و هم مادر لیلا مادر علی اکبر ع از خاندان معروف قریش بوده اند .
در مورد زندگی این بانو، از جمله تاریخ ولادت و وفات و، مدت عمر، زمان ازدواج و ...، آگاهی معتبری در دست نیست. همچنین هیچ سند معتبری برای حضور او در واقعه کربلا وجود ندارد توضیح بیشتر :
امام حسین(ع) در زندگی پر افتخار خود با چهار یا پنج همسر ازدواج کرد. از نشانه های شخصیّت خانوادگی امام حسین(ع) پای بندی ایشان به خانواده است. در آن زمان تعدد زوجات امـری پذیرفتنی بـود، اما شیوۀ همسر گزینی امـام و شـمار انـدک آنان درخور توجه است. از سوی دیگر همۀ آنان با هم وارد زندگی امام نشدند، بلکه گاهی پس از درگذشت یکی، با دیگری ازدواج مـی کرد. هـمسران امـام که نام آنها در منابع آمده، عبارتند از: ۱. شهربانو دخـتر یزدگرد سوم، آخرین پادشاه ایرانی از سلسلۀ ساسانی؛ ۲. لیلا دختر ابومُرة بن عروه، نوۀ مسعود بن عامر ثقفی؛ ۳. ام اسحاق دخـتر طـلحة بـن عبیدالله، صحابی رسول الله (ص)؛ ۴. رباب دختر امرؤالقیس بن عدی کلبی و زنـی از قبیله قُضاعه به نام سُلافه یا ملومه (مجلسی، ۱۴۰۴: ۴۵/ ۳۲۹ - ۳۳۲).
لیلا(ع)کیست؟
وی دختر ابی مرّة بن عروة بن مسعود ثقفی (عسقلانی، ۱۳۲۸: ۳/ ۴۱۲) است. مادرش میمونه دختر ابی سفیان صـخر بـن حـرب بن امیه (همو: ۴/ ۱۷۸) و جده اش دختر ابی العاص و عمۀ پدرش برزه دختر مسعود ثقفی زوجـۀ صـفوان بن امیه است (خلیفة بن خیاط، ۱۴۱۵: ۱۴۵؛ واقدی، ۱۴۰۵: ۵/۵۳ - ۶/۳۹۲؛ یعقوبی، ۱۳۷۱: ۲/ ۲۴۶-۲۴۷؛ ابن قتیبه، ۱۹۶۰: ۲۱۳؛ ابن جوزی، ۱۴۲۶: ۲۴۹؛ طبری، ۱۳۸۲: ۳/۳۴۳؛ ابن اثیر، ۱۳۹۹: ۳/۴۸۲).
شـیخ مفید در ارشاد، طبرسی در اعلام الوری، ابن جریر در تـاریخ طـبری، ابن اثیر در کامل، یعقوبی در تاریخ خود و سهیلی در الروض الانف، نام این بانو را همان «لیلا» ذکـر کرده اند (واقدی، ۱۴۰۵: ۶/ ۳۹۲؛ یعقوبی، ۱۳۷۱: ۲/۲۴۶-۲۴۷؛ ابن قتیبه، ۱۹۶۰: ۲۱۳؛ طـبری، ۱۳۸۲: ۵/۴۴۶؛ عـسقلانی، ۱۳۲۸: ۳/۴۱۲). امّا سـبط بـن جـوزی در تذکرة الخواص، ابن جریر طبری در منتخب (۱۲ / ۱۹) و خـوارزمی در مـقتل، نام وی را «آمنه» آورده اند (ابن جوزی، ۱۴۲۶: ۲۴۹). تنها ابن شهرآشوب در مناقب، از وی به «برّه» دخت عـروه یاد کرده است (ابن شهرآشوب، بی تا: ۴/۷۷). همان گونه کـه کلام سهیلی در الروض الانـف (۲/ ۳۲۶) بـیانگر آن است که میمونه دختر ابـی سـفیان جدۀ پدری لیلا بوده که عروه با او ازدواج کرده و ثمرۀ این وصلت ابومرّه و لیلا هـمسر امـام حسین(ع) دخت ابی مرّه اسـت.
ارتـباط نـَسَبی لیلا با ابـوسفیان از نـاحیۀ مادر، سبب شد طـبق نـقلی، معاویه، علی اکبر(ع) را شایسته ترین فرد برای خلافت بداند و نیز در روز عاشورا، اُمویان به وی امان دهند کـه عـلی اکبر(ع) با آن مخالفت ورزید (محمدی ری شهری، ۱۳۸۸: ۱/۲۷۸-۲۸۱).
بـه همین سـبب، نـسبت خـویشاوندی لیلا با میمونه اسـت که دشمن به علی اکبر(ع) در کربلا گفت: «تو با امیرالمؤمنین یزید پیوند خویشی داری» و با این کـلام مـی خواستند او را به لشکر کفر بکشانند؛ امّا نـفس قـدسی او بـه شـرف جـاودانۀ حیات سرمد رو آورد فـرمود:
پیوند خویشاوندی با رسول خدا(ص) سزاوارتر است که رعایت شود تا پیوند با فرزند هند جگرخوار. (بخاری، ۱۳۸۱: ۳۰؛ رازی، ۱۴۰۹: ۷؛ ابـن منصور، ۱۴۰۴: ۳/۱۵۲)
اگـر لیلا لیاقت ذاتی نداشت، به افتخار همسری سـید جـوانان بـهشت درنـمی آمد و مـادر چـنین جوان فداکاری نمی شد. بهره او از ایمان و پاکی موجب شد با زنان اهل بیت عصمت و طهارت همنشین باشد و بر سفره انسان های پاک و وارسته حاضر شود و در غم و شادی آنان شریک شود . عروة بن مـسعود ثـقفی در نزد قریش جایگاه ویژه و مـقام بـس عظیمی داشت. قریش مکه عروة بن مسعود را به عنوان نماینده مخصوص خود نـزد پیامبر گرامی اسلام(ص) فرستادند تا از جـانب آنـان عـقد صلح حدیبیه را امـضا نـماید. عروه در سال نهم هـجری مـسلمان گردید و برای هدایت قوم خود وتبلیغ دین اسلام به جانب آنها رفت لکن بـه دسـت قوم خود به شهادت رسید و هـنگامی کـه مشغول گـفتن اذان نـماز بـود یکی از طایفه اش تیری بـه او زد و او را به شهادت رسانید. https://hawzah.net/fa/Article/View/۹۷۰۴۳ نسب لیلا و مختار بن ابی عبید در مسعود ثقفی به هم می رسد زیرا لیلا دختر ابی مرة عروة بن مسعود است و مختار فرزند ابی عبیدبن مسعود و ابو مره پدر لیلی با مختار عموزاده می باشند.
لیلا، دختر ابى مُرّه بن مسعود نامى در جریان کربلا به میان نیامده است و هیچ نمى دانم که ایشان در این تاریخ زنده بوده است یا نه.( بررسى تاریخ عاشورا، ص ۱۲۳ ). منابع جهت مطالعه بیشتر :
- بانوی زهد و فضیلت؛ لیلا، مادر حضرت علی اکبر (ع)- نویسندگان: زهرا زحمتکش زهرا سمایی منبع: پژوهشنامه معارف حسینی سال سوم بهار ۱۳۹۷ شماره ۹
- مـحمدی ری شـهری، مـحمد (۱۳۸۸ش)، دانـشنامه امـام حسین(ع) بر پایه قـرآن و حدیث، ترجمه: عبدالهادی مسعودی، قم، مؤسسه علمی و فرهنگی دارالحدیث.
- دانشنامه امام حسین علیه السلام، دارالحدیث، مدخل "لیلی همسر امام حسین(ع)".

 

در صورتی که قصد ثبت سوال دارید، می توانید از طریق صفحه جستجو اقدام به ثبت سوال نمایید. در غیر اینصورت با استفاده از فرم زیر نظر خود را برای ما ارسال نمایید.