خواندن نماز شب -نماز شب و ریا ۱۳۹۰/۱۲/۱۵ - ۲۱۳۵ بازدید

من دانشجو هستم ودر خوابگاه زندگی می کنم ودوست دارم نماز شب بخوانم ولی سحر وقبل نماز صبح نمیتوانم بیدار شوم لذا این فکر به ذهنم رسیدکه ساعت ۱۲ شب نماز بخوانم وبخوابم در خوابگاه هم جای خلوتی پیدا نمیشود که نماز بخوانم اگر در اتاقمان بخوانم که ۲-۳ نفریم می ترسم ریا بشود ویا...لطف کنید راهنمایی بفر مایید وهمچنین از ترس عجب هم نماز شب نمی خانم آیا این درست است ؟

اولا : از اینکه به فکرخواندن نماز شب هستید ، جای تشکر وقدر شناسی را دارد ، خدا را شاکریم براینکه جوانان عزیز ما اشتیاق به نماز شب دارند ، یکى از امورى که باید همه مسلمانان مورد عنایت قرار دهند، سحرخیزى و تهجّد و راز و نیاز سحرگاهان است .در قرآن کریم بیش از ده مورد، این مسأ له یاد شده و با عباراتِ گوناگون از سحرخیزان و شب زنده داران ، تجلیل و تمجید شده است .((تَتَجافى جُنُوبُهُمْ عَنِ الْمضاجِعِ یَدْعُونَ رَبَّهُمْ خَوْفاً وَ طَمَعاً وَ مِمّا رَزَقْناهُمْ یُنْفِقُونَ، فَلا تَعَلَمُ نَفْسٌ ما أُخْفِیَ لَهُمْ مِنْ قُرَّةِ أَعْیُنٍ جَزاءً بِما کانُوا یَعْلَمُونَ)).( سوره سجده: آیه 16 و 17.)پهلوهاى آنان از بسترها، تهى مى شود و از جایگاه خودشان بر مى خیزند و پروردگارشان را از روى بیم و امید مى خوانند و از آنچه به آنان داده ایم انفاق مى کنند، کسى نمى داند که به پاداش اعمال آنها چه چیزهایى که باعث چشم روشنى است ، براى آنها ذخیره شده است .
تاک خویش از گریه هاى نیمه شب سیرآب دار ------------------- کز درون او شعاع آفتاب آید برون
ذرّه اى بى مایه اى ترسم که ناپیدا شوى ---------------------- پخته تر کن خویش را تا آفتاب آید برون
در گذر از خاک و خود را پیکر خاکى مگیر----------------- چاک اگر در سینه ریزى ، ماهتاب آید برون
گر به روى تو حریم خویش را در بسته اند ----------------- سر به سنگ آستان زن ، لعل ناب آید برون
(اقبال )
روایات در فضیلت نماز شب و مذمّت و نکوهش تارکان آن بنا به گفته عارف واصل مرحوم حاج میرزا جواد ملکى (ره ) در کتاب ((اسرار الصّلوة )) به حدّ تواتر رسیده است .
امام صادق علیه السلام مى فرماید:
((لَیْسَ مِنْ شِیْعَتِنا مَنْ لَمْ یُصَلِّ صَلوة اللّیل )) کسى که نماز شب نمى خواند، از شیعیان ما نیست )). (اسرار الصلوة : 289.)
شب مردان خدا روز جهان افروزست -------------- روشنان را به حقیقت شب ظلمانى نیست
مرحوم ملکى مى فرماید: استادم [ملا حسینقلى همدانى ] به من فرمود: ((فقط متهجّدین هستند که به مقاماتى نائل مى گردند و غیر آنان به هیچ جایى نخواهند رسید)).
علاّمه طباطبائى رحمه الله علیه مى فرماید:
چون به نجف اشرف براى تحصیل مشرّف شدم ، از نقطه نظر قرابت و خویشاوندى و رحمیّت گاهگاهى به محضر مرحوم قاضى شرفیاب مى شدم ، تا یک روز درِ مدرسه اى ایستاده بودم که مرحوم قاضى از آنجا عبور مى کردند، چون به من رسیدند دستِ خود را روى شانه من گذاردند و گفتند: ((اى فرزند! دنیا مى خواهى نماز شب بخوان و آخرت مى خواهى نماز شب بخوان )).
این سخن آنقدر در من اثر کرد که از آن زمان به بعد تا زمانى که به ایران مراجعت کردم ، پنج سال تمام ، در محضر قاضى روز و شب به سر مى بردم و آنى از ادراک فیض ایشان دریغ نمى کردم و از آن وقتى که به وطن بازگشتم تا وقت رحلت استاد، پیوسته روابط ما برقرار بود و مرحوم قاضى طبق روابط استاد و شاگردى ، دستوراتى مى دادند و مکاتبات از طرفین برقرار بود.
علاّمه مى فرمودند:((ما هر چه داریم از مرحوم قاضى داریم .))
در حدیثى از امام صادق علیه السلام چنین مى خوانیم : ((أَبْغَضُ الْخَلْقِ إ لى اللّه جِیْفَةٌ بِاللَّیلِ، بطالٌ بِالنَّهار)).
مبغوض ترین و ناپسندترین مردم نزد خداوند، کسى است که [شب را سراسر به خواب و] بسان مردارى گندیده و در روز بیکار و تنبل باشد.
خفتگان را خبر از زمزمه مرغ سحر----------------- حیوان را خبر از عالم انسانى نیست
دوش مرغى به صبح مى نالید -------------------- عقل و صبرم ببرد و طاقت و هوش
یکى از دوستان مخلص را ----------------------- مگر آواز من رسید بگوش
گفت باور نداشتم که تو را -----------------------بانک مرغى چنین کند مدهوش
گفتم این شرط آدمیّت نیست ----------------------مرغ تسبیح گوى و من خاموش
ثانیا : اگر نمی توانید برای نماز شب ، قبل از اذان صبح برخیزید هیچ مانعی ندارد به تحقیق زیر توجه کنید:
- وقت نماز شب از اول نیمه شب است تا طلوع صبح صادق .
توضیح : شب از دیدگاه شرع عبارت است از اول مغرب تا طلوع صبح صادق . بنا بر این در ساعت 12 شب که عبارت است از نیمه غروب تا طلوع آفتاب بیش از نیم ساعت از نیمه شب شرعى گذشته است .
- افضل آن است که نماز شب به هنگام سحر خوانده شود و هنگام سحر عبارت است از یک سوم آخر شب و هر قدر به صبح نزدیکتر باشد افضل خواهد بود.
- شخص مسافر مى تواند نماز شب را پیش از نیمه بخواند.
- جوانى که مى ترسد بخواب بماند و نماز شب از او فوت شود مى تواند نماز شب را پیش از نیمه شب بخواند.
- همه کسانى که براى خواندن نماز شب بعد از نیمه شب عذرى دارند مانند پیرمردان و یا کسى که از سرد شدن هوا مى ترسد و یا از جنب شدن در خواب مى ترسد و مانند اینها مى توانند نماز شب را قبل از نیمه شب بخوانند.
امام صادق علیه السلام فرمود:
اگر بیم دارى که پایان شب برنخیزى یا سرما و مشکل دیگرى مانع نماز شبت خواهد شد، نماز شب و ((وتر)) را در اوّل شب بخوان .( وسائل الشیعه : ج 3، ص 183.)
- در مواردى که تقدیم نماز شب جایز است سزاوار است که نیّت اداء نکند بلکه به نیّت (تعجیل ) و جلو انداختن بخواند.
- اگر نماز شب از کسى فوت شد مى تواند قضاى آن را در روز به جا بیاورد.
((مفضّل )) مى گوید:
به امام صادق علیه السلام عرض کردم : فدایت شوم ؛ من گاهى به خواندن نماز شب موفّق نمى شوم ، آیا اجازه مى فرمائید پس از خواندن نماز صبح پیش از آنکه آفتاب طلوع کند قضاى نماز شب را بخوانم ؟
فرمود: آرى ؛ امّا اهل خانه ات را از این کار با خبر مکن زیرا آنان هم از تو یاد مى گیرند و این کار را سنّت قرار مى دهند.( سفینة البحار: ج 2، ص 46.)
تذکّر: قضاى نماز شب را فضیلت بسیار است چنانچه در تفسیر على بن ابراهیم از امام صادق علیه السلام روایت مى کند که :
شخصى به آن حضرت عرض کرد: فدایت شوم چه بسا که اتّفاق مى افتد که یک ماه و دو ماه و سه ماه نماز شب از من فوت مى شود و من آن را به روز قضا مى کنم ، آیا این کار جایز است ؟
فرمود: به خدا قسم این کار مایه روشنى چشم تو است و اینجمله را سه بار تکرار کرد.
- قضاى نماز شب را بر تقدیم آن یعنى پیش از نیمه شب خواندن رجحان دارد. بنابر این اگر مى داند که قضاى نماز شب از او فوت نخواهد شد قضا اولویت دارد.
تذکر: براى تشویق جوانان عزیز روایتى در مورد قضاى نماز شب نقل مى کنم :
اسحق بن عمار ضمن روایتى از امام صادق علیه السلام نقل مى کند که ایشان از پدران بزرگوار و آنان از رسول خدا صلى اللّه علیهم اءجمعین نقل مى کند که فرمود:
((ان اللّه یباهى بالعبد یقضى صلوة اللّیل بالنهار یقول ملائکتى عبدى یقضى ما لم افترضه علیه اشهدوا انى قد غفرت له )).
خداى تعالى با بنده اى که نماز شب را در روز قضا بکند مباهات مى کند و مى فرماید:
((اى فرشتگان من ، این بنده من چیزى را که به او واجب نکرده ام قضا مى کند گواه باشید که من او را آمرزیدم )).( وسائل الشیعه : ج 4، ص 278 / بحار الانوار: ج 84، ص 202.)
- جوانى که مى ترسد به خواب بماند اگر پیش از نیمه شب نماز شب را خواند و خوابید و پیش از صبح بیدار شد لازم نیست نماز شب را دوباره بخواند.
- اگر مشغول نماز شب شد و صبح طلوع کرد اگر چهار رکعت از نماز شب را خوانده است که صبح شد بقیه نماز شب را به طور مخفف و بدون مستحبات مى خواند و اگر هنوز چهار رکعت از نماز شب نخوانده صبح شد همان دو رکعتى را که شروع کرده تمام مى کند و پس از آن دو رکعت نافله صبح را مى خواند و سپس دو رکعت نماز صبح واجب را مى خواند و پس از آن باقیمانده نماز شب را قضا مى کند و اگر اصلاً به نماز شب شروع نکرده صبح طلوع کرد دو رکعت نافله صبح را اوّل مى خواند و پس از آن نماز صبح را و پس از آن قضاى نماز شب را به جا مى آورد.( مآخذ برخى از روایات مربوط به فضیلت قضاى نماز شب
من لایحضرالفقیه : 1/497، 498 وتهذیب : 2/173 واستبصار: 1/390 و وسائل : 4/242، 273.)
ثالثا: از اینکه مراقبت کنید که مبادا ریا شود ، ویااینکه دچار عجب شوید بسیار خوب است ،ولی این مراقبت نباید مارا از انجام عمل، باز بدارد ، دراین صورت بدانیم که این ها وساوس شیطان است و برای اینکه ما از اصل عمل باز بمانیم، چنین شبهاتی را در ذهن ما می اندازد

ممکن است این مطالب هم برای شما مفید باشد:

نظرات

 

در صورتی که قصد ثبت سوال دارید، می توانید از طریق صفحه جستجو اقدام به ثبت سوال نمایید. در غیر اینصورت با استفاده از فرم زیر نظر خود را برای ما ارسال نمایید.