دریافت خسارت-معنای مضاربه-سیستم بانک داری ۱۳۸۶/۸/۲۶ - ۱۲۴ بازدید

اگر در بانک های ایران سیستم مضاربه پیاده می شود پس چرا وقتی فرد در سرمایه گذاری ضرر می کند باز هم از او سود گرفته می شود؟
بر اساس منابع فقهی مضاربه از سه رکن مهم تشکیل شده که عبارتند از :
۱. « سرمایه» که باید نقدی باشد و مالک در اختیار عامل قرار می دهد.
۲. « کــار »که عامل برای اداره سرمایه و فعالیت تجاری انجام می دهد .
۳. « سـود» که حاصل کار تجاری عامل با بهره گیری از سرمایه است و سهم هر یک از دو طرف باید درصدی از سود باشد .
اما در مورد ضرر و زیان حاصله ، به فتواى برخى از فقها، مالک مى تواند در خود عقد مضاربه شرط کند که در ضرر شریک نباشد. چنانکه رساله اجوبه الاستفتائات آیت الله خامنه ای می خوانیم :
« سوال ۱۹۰۵: باتوجه به اینکه معاملات بانکها واقعا مضاربه نیستند، زیرا بانک هیچ خسارتى را بر عهده نمى گیرد، آیامبلغى که سپرده گذاران هر ماه به عنوان سود پولشان از بانک مى گیرند، حلال است؟
پاسخ : صرف عدم تحمل خسارت توسط بانک، موجب بطلان مضاربه نمى شود. و همچنین دلیل بر صورى و شکلى بودن عقد مضاربه هم نیست، زیرا شرعا اشکال ندارد که مالک یا وکیل او در ضمن عقد مضاربه شرط کنند که عامل، ضامن ضرر و زیانهاى صاحب سرمایه باشد، بنابراین تا زمانى که احراز نشود مضاربه اى که بانک به عنوان وکیل سپرده گذاران ادعاى انجام آن را دارد، صورى و به سببى باطل است، آن مضاربه محکوم به صحت مى باشد و سودهاى حاصل از آن که به صاحبان اموال مى دهد، براى آنان حلال است. »
بر این اساس صرف اینکه بانکها درسیستم و عقود مضاربه ای ضرر و زیان را نمی پذیرند ، موجب نمی شود تا از نظر فقه و حقوق اسلامی ایرادی بر آنها وارد شود؛ هر چند از نظر اخلاق اسلامی لازم است در مواردی که عامل تمامی تلاش خویش را به کار برده و هیچ گونه قصور و تفصیری نداشته اما با ضرر مواجه شده ، مکانیسمی تنظیم و اجرا شود تا بانک ها نیز خود را در ضرر شریک دانسته و یا حداقل تسهیلاتی را برای عامل در نظر بگیرند .

ممکن است این مطالب هم برای شما مفید باشد:

نظرات

 

در صورتی که قصد ثبت سوال دارید، می توانید از طریق این صفحه اقدام به ثبت سوال نمایید. در غیر اینصورت با استفاده از فرم زیر نظر خود را برای ما ارسال نمایید.