راهکار عملی برای تفکر درباره مرگ ۱۳۹۱/۱۲/۲۱ - ۲۱ بازدید

امیرالمؤمنین(ع)، فواید یاد مرگ را امور ذیل شمرده اند:
امیرالمؤمنین(ع)، فواید یاد مرگ را امور ذیل شمرده اند:
۱. یاد مرگ سبب بازداشتن انسان از بیهودگى و بازى هاى دنیوى مى شود: «به خدا سوگند، یاد مرگ مرا از هزل و بیهودگى منع مى کند».نهج البلاغه، خطبه ۸۴، ص ۶۶.
۲. اندیشه مرگ مانع انجام دادن کارهاى زشت و ناروا است: «هان! [ مرگ ]بر هم زننده لذت ها، تیره کننده شهوت ها، و برنده آرزوها را به یاد آرید، آن گاه که به کارهاى زشت شتاب مى آرید».همان، خطبه ۹۹، ص ۹۲.
۳. یاد مرگ موجب انجام دادن اعمال و کردار نیک مى شود: «آن که مرگ را چشم داشت، در کارهاى نیک پاى پیش گذاشت»همان، کلمات قصار ۳۱، ص ۳۶۴.
۴. تذکر مرگ سبب بى رغبتى و کم خشنودى در دنیا مى شود: «آن که مرگ را بسیار یاد کند، از دنیا به اندک خشنود شود».همان، کلمات قصار ۳۴۹، ص ۴۲۳.
۵. اندیشه مرگ و تفکر در مردگان پیشین باعث عبرت آموزى است: «پنداشتند که جاى مردگان تهى است؛ حال آن که سخت مایه عبرت اند... [ مردگان شان ] مایه پند باشند، بهتر است تا وسیله فخر و بزرگوارى».همان، خطبه ۲۲۱، ص ۲۵۲.
امور زیر در باور مرگ و یادآورى آن و پند گرفتن از آن مؤثر و مفید است:
یک. اندیشه درباره مرگ به ویژه در خلوت؛ باید به این نکته توجّه کرد که: مرگ تنها پلى است که ما را از خانه عمل به خانه پاداش و جزا منتقل مى سازد. و نیز اندیشه در این نکته که انسان براى این دنیاى فانى و زندگى زودگذر آفریده نشده است؛ بلکه آفرینش او براى زندگانى ابدى است که مرگ آغاز سفر بدان است.
دو. زیارت اهل قبور و تماشاى قبرهاى پوسیده و سنگ متلاشى شده و اندیشه در این مسأله که چه انسانهایى که روزگارانى زندگى مى کردند - فقیر و غنى - و اکنون همگى در این گورستان ها خوابیده اند و هیچ یادى از آنان نیست. اگرچه جسم آنها خاک شده و غذاى مورچگان گردیده است؛، اما آنها همگى در محضر پروردگار عالم حاضراند و پاداش رفتار نیک یا کیفر کردار بد خود را مى بینند و این سرنوشتى است که دیر یا زود ما نیز بدان خواهیم رسید.
سه. شرکت در تشییع جنازه و تدفین اهل ایمان و یادآورى این نکته که روزى ما نیز همانند آن فرد، بر روى دوش آشنایان و بستگان به گور سپرده خواهیم شد. پس کردار، رفتار و گفتار خود را بر اساسى تنظیم کنیم که مرگ ما، موجب آسایش ابدى ما بشود.
چهار. تلاوت و تدبر در آیاتى که در مورد مرگ و قیامت است؛ به ویژه نگاه اندیشمندان به آیات عذاب و خود را با آن تطبیق دادن؛ و نیز مطالعه و اندیشه در روایات فراوانى که در این باره وارد شده است. در این موضوع مطالعه کتاب میزان الحکمه با ترجمه فارسى توصیه مى شود. این کتاب مجموع آیات و و روایات را در موضوعات مختلف دسته بندى کرده است.
پنج. توجه به این نکته که مرگ نیستى و نابودى نیست؛ بلکه دریچه اى براى ورود به عالمى بزرگ تر و گسترده است، مرگ ما را از خانه عمل و امتحان به خانه ابدى محاسبه و پاداش مى برد و هر چه ما در دنیا کِشتیم، در قبر ظهور پیدا مى کند و برداشت مى شود. کسى که در دنیا با ایمان و عمل صالح سپرى کرد، قبر او «روضة من ریاض الجنة» است و آن که دنیایش را با بى ایمانى و بدکردارى سپرى کرد، قبرش «حفرة من حفر النیران» مى شود. آرى قبر همه انسان ها ظاهرى مشابه دارد؛ اما باطن آن متفاوت است، یا بهشت است یا جهنم. آنکه در این دنیا با ایمان و عمل صالح سپرى کرد، هم اکنون در بهشت است و مرگ او را به این سعادت ابدى مى رساند. پیک مرگ براى چنین فردى هیچ نیست، مگر پیک بشارت و سعادت. زندگى بهشت مدارانه او در دنیا، باطنش بهشت شده و مرگ او را به بهشت مى برد و قبرش بهشت خواهد شد. اما آن که با سوء اختیار خود، در دنیا بدکردار بوده، هم اکنون در جهنم است؛ منتها همانند مردم مست و بى هوش، مى سوزد و ادراک نمى کند، آن گاه که پیک مرگ آمد، در حقیقت او بهوش مى آید و آن گاه جهنمى که خود براى خود، فراهم کرده بود، به چشم جان مى بیند و با همه وجود مى چشد.
شش. مطالعه کتاب هایى که در این باره نوشته شده است مثل:
۱. معاد، شهید دستغیب شیرازى
۲. معاد شناسى، علامه حسینى تهرانى
۳. معاد، استادشهید مرتضى مطهرى
۴. معاد، آیت اللّه مکارم شیرازى

ممکن است این مطالب هم برای شما مفید باشد:

نظرات

 

در صورتی که قصد ثبت سوال دارید، می توانید از طریق این صفحه اقدام به ثبت سوال نمایید. در غیر اینصورت با استفاده از فرم زیر نظر خود را برای ما ارسال نمایید.