شاخصه های رشد سیاسی ۱۳۹۸/۱۰/۲۵ - ۲۰۷ بازدید

ازکجامیتوان تشخیص دادکه یک دولت یاملت رشدسیاسی دارد؟

مهمترین نشانه ها و شاخصه های رشد سیاسی دولت و ملت را می توان در چند محور کلی برشمرد:
۱.آگاهی و دانش سیاسی
رشد سیاسی محصول آگاهی و دانش سیاسی است. البته منظور خصوص دانش آکادمیک علوم سیاسی نیست،بلکه بالا بردن سطح آگاهی سیاسی است.
علم و آگاهی زیر بنای اصلی شناخت و تشخیص امور را تشکیل می دهدکه بدون آن انسان گرفتار گمراهی و انحراف خواهد شد .برای تشخیص مسائل سیاسی و جریان های سیاسی، نقطه آغازین کسب آگاهی نسبت به مسائل سیاسی است. این آگاهی موجب خواهد شد که افراد تحت تاثیر جریان های سیاسی و تبلیغات و جریان های رسانه ای و... قرار نگیرند.
۲.بینش و درک سیاسی
آگاهی و دانش سیاسی به تنهایی نمی تواند رشد و بلوغ سیاسی دولت و ملت را رقم زند و در کنار آن نیاز به درک و شناخت سیاسی و تحلیل صحیح است. این درک و بینش سیاسی دولت را به برنامه ریزی و تصمیم گیری مناسب رهنمون می سازد و مردم را به حمایت و مطالبه گری از دولت وا داشته و مانع از سوء استفاده دشمن از مردم خواهد شد. همانگونه که مقام معظم رهبری فرمودند:در طول تاریخ اسلام وقتی نگاه میکنیم، نداشتن این درک و شمّ سیاسیِ درست، ملتها را همیشه در خواب نگه داشته است و به دشمنان ملتها امکان داده است که هر کاری که میخواهند، بر سر ملتها بیاورند و از عکس‌ العمل آنها در امان و مصون بمانند.(بیانات در دیدار مردم قم،۱۳۸۷/۱۰/۱۹)
۳.زمان شناسی
یکی از مولفه های رشد سیاسی، زمان شناسی است. بدون شناخت زمان و رویدادها و درک صحیح شرایط نمی توان تحلیل درستی داشت و تصمیم گیری منطقی و مناسب را انجام داد و چه زیبا امام صادق علیه السلام می فرمایند:« العالم بزمانه لا تهجم علیه اللوابس »« کسی که به زمان خویش آگاه باشد مورد هجوم اشتباهات قرار نمی گیرد .»( مجلسی , محمد باقر , بحار الانوار , تهران:مکتبه الاسلامیه , ج ۷۸, ص ۲۶۹)
دولت و ملتی که آگاه به زمان خویش نباشد ،نمی تواند راه و اقدام درست را برگزیند.
۴.توجه به اهداف و اصول و پایش مستمر آنها
از نشانه های رشد سیاسی یک دولت و ملت این است که اهداف و اصول نظام سیاسی را به عنوان مقصد و مبنای حرکت، برنامه ریزی، تصمیم گیری و سیاست گذاری همواره مورد توجه قرار داده و به طور دایم آن را پایش و ارزیابی می کند. اهداف و اصول باید همچون قطب نمایی که جهت گیری حرکت کلی را ترسیم می نماید،محور اقدامات دولت و مردم قرار بگیرد.
۵.دشمن شناسی صحیح
شناخت دشمن و اهداف و برنامه ها و شیوه های آن، از الزام های رشد سیاسی است. دولت و ملتی که در مسیر استقلال و عزتمندی و تحقق آرمان های اسلامی گام بر می دارند، بی تردید دشمنانی داشته و نمی توانند از دشمنان و نقشه های آنان غافل باشند یا آنان را نادیده بگیرند. دشمن شناسی صحیح نشانه رشد و بلوغ سیاسی یک دولت و ملت بوده و کوچک شمردن دشمن یا سطحی دانستن دشمنی آن موجب کاهش دشمنی او نخواهد بود بلکه آسیب پذیری یک کشور را افزایش می دهد. امیر المومنین علیه السلام فرمودند:"من نام لم ینم عنه""کسی که از دشمن خواب باشد، دشمن نسبت به او نخواهد خفت"(نهج البلاغه ،نامه ۶۲)
۶.ترجیح منافع عمومی بر منافع فردی و حزبی
از نشانه ها و شاخصه های رشد سیاسی ترجیح منافع عمومی بر منافع فردی و حزبی است. دولتی که دارای رشد سیاسی باشد هیچگاه منافع و مصالح عمومی را فدای منافع حزبی و جناحی خود نخواهد کرد همچنین مردمی که از رشد سیاسی لازم برخوردار باشند به دنبال منافع عمومی خواهند بود نه منافع جریان های سیاسی خاص و در گزینش و انتخاب مسئولان به منافع کشور توجه داشته و تحت تاثیر تبلیغات احزاب و گروههای سیاسی قرار نخواهند گرفت.
۷.توجه به نقش مشارکت سیاسی
از نشانه های رشد سیاسی دولت و مردم،توجه به نقش مشارکت سیاسی مردم است. دولتی که به دنبال پیشبرد اهداف مورد نظر خود در عرصه سیاسی است،خود را از همراهی و مشارکت مردم بی نیاز نمی داند و مردمی که از رشد سیاسی لازم برخوردار باشند،نسبت به اهمیت و تاثیر نقش مشارکت سیاسی در اداره و هدایت امور غفلت نخواهند داشت.
۸.احزاب سیاسی و مطبوعات سالم و کارآمد
از شاخصه های رشد و بلوغ سیاسی دولت و مردم، وجود احزاب سیاسی کارآمد و رسانه ها و مطبوعات سالم است و در مقابل وجود احزاب و رسانه ها نیز به رشد سیاسی و ارتقا سطح آن کمک می کند. البته به همان میزان که احزاب و رسانه ها در رشد سیاسی تاثیر گذار هستند، ناکارآمدی و عدم سلامت آنها،در تخریب رشد سیاسی موثر بوده و با غبار آلود کرد فضا و موج آفرینی تصمیم گیری را برای افراد مشکل نموده و یا آنان را به اهداف مورد نظر خود جهت دهی می نمایند.
۹. گزینش و بهره مندی از شایستگان
دولتی که از رشد و بلوغ سیاسی بهره مند باشد، در مسئولیت ها و مناصب ،بر اساس شایسته سالاری عمل خواهد کرد و از نظرات نخبگان و خبرگان در پیشبرد اهداف و برنامه ها استفاده می کند. همچنین مردمی که از رشد سیاسی مناسب بهره مند باشند، در گزینش و انتخاب افراد برای عهده دار شدن مسئولیت ها بر اساس معیارهای شایستگی و صلاحیت عمل خواهند کرد و افراد اصلح را برمی گزینند و تحت تاثیر جریان های سیاسی و تبلیغات آنان قرار نخواهند گرفت.
۱۰.احساس مسئولیت نسبت به مسائل کلان
لازمه رشد سیاسی، احساس مسئولیت نسبت به کلیت نظام سیاسی است. اساساً رشد سیاسی،احساس مسئولیت و مسئولیت پذیری در قبال سرنوشت کشور و مسائل کلان را به همراه دارد.

ممکن است این مطالب هم برای شما مفید باشد:

نظرات

 

در صورتی که قصد ثبت سوال دارید، می توانید از طریق صفحه جستجو اقدام به ثبت سوال نمایید. در غیر اینصورت با استفاده از فرم زیر نظر خود را برای ما ارسال نمایید.