عمربن عبدالعزیز و فدک ۱۳۹۱/۱۱/۱۶ - ۱۲۵۱ بازدید

کدام پادشاه سنی فدک را به فرزندان حضرت فاطمه(س) برگرداند؟



پس از پیامبر اسلام، حضرت فاطمه سلام الله علیها از آنجا محروم گردید و از سوى دستگاه خلافت کارگرانش از فدک بیرون رانده شدند. آن حضرت براى پس گرفتن فدک بسیار کوشید ولى دستگاه خلافت از این کار سرباز زد. دور کردن حضرت فاطمه ع از فدک، در زمان خلافت ابوبکر پى ریزى شد. پس از آنکه معاویه به قدرت رسید، فدک را میان مروان، عمروبن عثمان و پسرش یزید تقسیم کرد. در دوران خلافت مروان، همه فدک در اختیار وى قرار گرفت و او آن را به پسرش عبدالعزیز داد. وى نیز فدک را به پسرش عمر داد. عمربن عبدالعزیز فدک را به فرزندان حضرت فاطمه علیها السلام برگردانید. پس از درگذشت عمربن عبدالعزیز، فدک در اختیار خلفاى بعدى قرار گرفت وتا روزى که حکومت امویان ادامه داشت، در اختیار آنان ماند. وقتى حکومت به بنى عباس رسید، سفّاح آن را به عبداللَّه بن حسن برگرداند. پس از سفاح، منصور دوانقى فدک را از فرزندان حضرت فاطمه ع گرفت. فرزند منصور (مهدى) فدک را به فرزندان حضرت زهرا ع بازگردانید. پس از مهدى، موسى و هارون دوباره فدک را از فرزندان حضرت فاطمه ع پس گرفتند. وقتى خلافت به مأمون عباسى رسید، به طور رسمى فدک را به فرزندان حضرت زهرا ع بازگردانید. پس از مأمون نیز وضعیت فدک چنین بود، گاه بر مى گرداندند و گاه پس مى گرفتند. در عصر آنها، فدک مسئله اى سیاسى به شمار مى آمد، نه انتفاعى و اقتصادى. خلفاى عباسى و اموى، به درآمد فدک نیاز نداشتند. براى همین وقتى عمربن عبدالعزیز فدک را به فرزندان فاطمه ع باز گردانید، بنى امیه او را سرزنش کردند و گفتند: تو با این کار ابوبکر و عمربن خطاب را تخطئه کردى!سبحانى، جعفر، فروغ ابدیت، (قم: هدف)، ج 2، ص 669.
 در دوران متوکل عباسى، فدک از فاطمیان پس گرفته شد؛ درختانش به دستور شخصى به نام «عبداللَّه بن عمر بازیار» قطع گردید. قطع درختان در حالى انجام گرفت که یازده درخت خرمایى که به دست  پیامبرصلى الله علیه وآله کاشته شده بود، هنوز باقى بود. شخصى که آن درختان را قطع کرد، «بشران بن ابى امیة ثقفى» نام داشت که پس از بازگشت به بصره فلج شد.ابن ابى الحدید، عبدالحمید، شرح نهج البلاغه، ج 16، ص 217
براى آگاهى بیشتر ر.ک:
الف. الغدیر، ج 7، ص 194؛
ب. صدر، محمدباقر، فدک در تاریخ؛
پ. مدینه شناسى، ج 2، ص 492؛
ت. دشتى، محمد، فرهنگ سخنان فاطمه علیها السلام؛
ث. معجم البلدان، ج 4، حرف «ف»؛
ج. سیره حلبیه، ج 3، ص 362؛
چ. احمدى میانجى، احمد، مکاتیب الرسول؛


ممکن است این مطالب هم برای شما مفید باشد:

نظرات

 

در صورتی که قصد ثبت سوال دارید، می توانید از طریق صفحه جستجو اقدام به ثبت سوال نمایید. در غیر اینصورت با استفاده از فرم زیر نظر خود را برای ما ارسال نمایید.