مقام شهدا-شهید در قرآن-پاداش شهید ۱۳۸۸/۱/۲۴ - ۲۰۰ بازدید

منظور از اینکه شهدا پیش خداوند روزی میگرند، چیست؟
آیه شریفه «وَ لا تَحْسَبَنَّ الَّذینَ قُتِلُوا فی سَبیلِ اللّهِ أَمْواتًا بَلْ أَحْیاءٌ عِنْدَ رَبِّهِمْ یُرْزَقُونَ؛ هرگز کسانى را که در راه خدا کشته شده اند مرده مپندار بلکه زنده اند که نزد پروردگارشان روزى داده مى شوند.(آل عمران/۱۶۹) و آیات بعد از این آیه جایگاه شهید را در دیدگاه اسلام بیان می کند.
گفته شده که بعد از حادثه احد جمعی از افراد سست ایمان می نشینند و بر دوستان و بستگان خود که در احد شهید شده بودند،‌ تأسف می خوردند که: چرا آنها مردند و نابود شدند؟ مخصوصا هنگامی که به نعمتی می رسیدند و جای آنها را خالی می دیدند بیشتر ناراحت می شدند، با خود می گفتند:
ما این چنین در ناز و نعمتیم اما برادران و فرزندان ما در قبرها خوابیده اند و دستشان از همه جا کوتاه است!
این گونه افکار و این گونه سخنان،‌ علاوه بر این که نادرست بود و با واقعیت تطبیق نمی کرد، در تضعیف روحیه بازماندگان بی اثر نبود. این آیات خط بطلان بر این گونه افکار کشیده، مقام شامخ و بلند شهیدان را یاد کرده و می گوید:
ای پیامبر! هرگز گمان مبر آنها که در راه خدا کشته شدند، مرده اند بلکه آنها زنده اند و نزد پروردگارشان روزی داده می شوند.»
منظور از حیات و زندگی همان حیات و زندگی برزخی است که ارواح در عالم پس از مرگ دارند ولی از آنجا که حیات شهیدان یک حیات فوق العاده عالی و آمیخته با انواع نعمت های معنوی است تنها از آنها نامبرده شده است،‌ آنها به قدری غرق مواهب حیات معنوی هستند که گویا زندگی سایر برزخیان در مقابل آنها چیزی نیست. و در آیات بعد به گوشه ای از مزایا و برکات فراوان زندگی برزخی شهیدان اشاره کرده و می فرماید: آنها به خاطر نعمت های فراوانی که خداوند از فضل خود به آنها بخشیده است، خوشحالند.

پاداش شهیدان


درباره اهمیت مقام شهیدان،‌ سخن بسیار گفته شده و هر قوم و ملتی برای شهدای خود احترام خاصی قائل است ولی بدون اغراق،‌ آن احترامی که اسلام برای شهدای راه خدا قائل شده است بی نظیر است،‌ روایت نیز، نمونه روشنی از احترامی است که اسلام برای شهداء قائل شده و در پرتو همین تعلیمات بود که یک جمعیت محدود عقب افتاده،‌ آن چنان قدرت و نیرو گرفتند که بزرگ ترین امپراطوری های جهان را به زانو درآوردند.
امام علی بن موسی الرضا(ع) از امیرمؤمنان علی(ع) چنین نقل می کند:
هنگامی که حضرت، مشغول خطبه بود و مردم را تشویق به جهاد می کرد، جوانی برخاست و عرض کرد: « ای امیرمؤمنان! فضیلت جنگجویان در راه خدا را برای من تشریح کن!».
امام(ع) در پاسخ فرمود: من بر مرکب پیغمبر(ع) و پشت سر آن حضرت سوار بودم و از غزوه «ذات السلاسل» برمی گشتیم همین سؤالی را که تو از من نمودی،‌ من از پیامبر(ص) کردم.
پیامبر(ص) فرمود: «هنگامی که جنگویان،‌ تصمیم بر شرکت در میدان جهاد می گیرند خداوند آزادی از آتش دوزخ را برای آنها مقرر دارد.
هنگامی که سلاح بر می دارند و آماده میدان می شوند فرشتگان به وجود آنها افتخار کنند.
هنگامی که همسر و فرزند و بستگان آنها با آنها خداحافظی می کنند، از گناهان خود خارج می شوند ... .
از این موقع آنها هیچ کاری نمی کنند مگر این که پاداش آن، مضاعف می گردد و در برابر هر روز،‌ پاداش عبادت هزار عابد برای آنها نوشته می شود ... .
هنگامی که با دشمنان روبه رو می شوند، مردم جهان،‌ نمی توانند میزان ثواب آنها را درک کنند.
هنگامی که گام به میدان برای نبرد بگذارند و نیزه ها و تیرها رد و بدل شود، و جنگ تن به تن شروع گردد، فرشتگان بر پا و بال خود اطراف آنها را می گیرند و از خدا تقاضا می کنند در میدان،‌ ثابت قدم باشند،‌ در این هنگام منادی صدا می زند: الجنه تحت ظلال السیوف: بهشت در سایه شمشیرها است».
در این هنگام ضربات دشمن بر پیکر شهید،‌ ساده تر و گواراتر از نوشیدن آب خنک در روز گرم تابستان است.
هنگامی که شهید از مرکب فرو می غلطد،‌ هنوز به زمین نرسیده،‌ حوریان بهشتی به استقبال او می شتابند و از نعمت های بزرگ معنوی و مادی که خدا برای او فراهم ساخته است، به او شرح می دهند.
و هنگامی که شهید به روی زمین قرار می گیرد،‌ زمین می گوید: آفرین بر روح پاکیزه ای که از بدن پاکیزه پرواز می کند،‌ بشارت باد بر تو، ان لک ما لا عین رأت و لا أذن سمعت و لا خطر علی قلب بشر:
«نعمت هایی در انتظار تو است که هیچ چشمی ندیده و هیچ گوشی نشنیده و بر قلب هیچ انسانی خطور نکرده است».
و خداوند می فرماید: « من سرپرست بازماندگان اویم، هر کس آنها را خشنود کند مرا خشنود کرده و هر کس آنها را به خشم آورد مرا به خشم آورده است ... ».(آنچه در بالا ذکر شده، خلاصه روایتی است که مفسر بزرگ اسلام مرحوم «طبرسی» در «مجمع البیان» ذیل آیه فوق نقل کرده است.(جلد۲، ص۴۴۴، مؤسسه اعلمی مطبوعات،‌ بیروت،‌ طبع اول، ۱۴۱۵ ه.ق) «مستدرک الوسائل»، ج۱۱، ص۱۰، چاپ ال بیت- «صحیفه الرضا»، ص۹۱، کنگره جهانی امام رضا(ع)، ۱۴۰۶ ه.ق «بحار الانوار، ج۹۷، ص۱۲)
جهت آگاهی بیشتر ر.ک:تفسیر نمونه،‌ ج۳، ص۲۱۸-۲۲۴

ممکن است این مطالب هم برای شما مفید باشد:

نظرات

 

در صورتی که قصد ثبت سوال دارید، می توانید از طریق این صفحه اقدام به ثبت سوال نمایید. در غیر اینصورت با استفاده از فرم زیر نظر خود را برای ما ارسال نمایید.