مقدمات تأثیر دعا ۱۳۹۹/۰۵/۲۴ - ۲۹۰ بازدید

سلام در برخی موارد برای استجابت دعا و رفع حاجت دعاهای خاصی رو توصیه میکنن مثلا برای ازدواج، افزایش حافظه، پیدا کردن شغل و... ایا این دعاها واقعا تاثیر دارن؟ و اگه تاثیر دارن چطوری؟ یعنی خوندن یک ایه چطوری میتونه به تنهایی حل کننده مشکل باشه؟

مشروط بر آنکه همراه دوراندیشی عاقلانه بوده و دعاهای مستند باشند، و فرد از صمیم قلب دعا کند و مصلحت فرد نیز باشد، بله، تآثیری عمیق دارند. اما اگر به قول شما به تنهایی انجام شود، نباید به تأثیر آن یقین داشت.
خداوند عالم هستى را براساس نظام اسباب و مسببات استوار کرده است. بر این اساس، تحقق هر پدیده اى معلول علت تامه آن است. اعتقاد به قانون علیّت امرى مشترک بین مادیون و الاهیون است بااین تفاوت که از دید الاهیون، اسباب وعلل در امور مادى منحصر نیستند و در کنار آن ها اسباب معنوى مانند دعا، صدقه، احسان به خلق و... نیز تأثیر گذارند. در حقیقت، عالم هستى مجموعه اى زنده و با شعور است و اعمال ما به آثار و عکس العمل هاى گونه گون مى انجامد.
البته باید توجه داشت علت تامه موجب تحقق معلول است. علت تامه یعنى مجموعه مقدمات، مقتضى شرط و عدم مانع. هر یک از این امور جزء علت شمرده مى شوند. چنان که برخى امور مادى جز علت تامه تحقق شى ء هستند، گاه امور معنوى مانند دعا هم نقش جزء العلة را ایفا مى کنند. بنابراین، مقصود از روایت هایى که آثار خاصى براى برخى از دعاها ذکر کرده اند، «جزء العلة» و اقتضاى اثر است نه «علت تامه». تأثیر «علت تامه» بر معلول حتمى و ضرورى است و به هیچ وجه تخلف بردار نیست؛ در حالى که مقتضى و «جزءالعلة» در صورت فقدان موانع مى تواند اثر کند. مثلاً اگر گفته مى شود: «آتش سبب سوختن چوب است»، به نحو مقتضى است؛ یعنى، تا دیگر شرایط پدیدار نشوند و موانع بر طرف نگردد، عمل سوختن صورت نخواهد گرفت. بنابراین، اگر کسى چوب تر در آتش اندازد و احتراق تحقق نیابد، نباید در آن گزاره تردید کند. باید جست وجو کند آیا آن گزاره مشروط به شرایطى نیز هست یا نه؟ و آیا مانعى براى تأثیر آتش در چوب وجود دارد یا خیر؟ آنگاه خواهد دید این گزاره، ضمن دارا بودن ارزش صدق، مشروط به شرایط متعددى چون وجود اکسیژن و عدم موانعى چون رطوبت در چوب و تناسب میزان حرارت آتش با مقدار مقاومت چوب است. البته اگر تمام شرایط فوق و هر شرط مفروض دیگرى پدید آمد؛ یعنى علت تامه محقق شد، حتماً چوب آتش خواهد گرفت و تخلف آن، به معناى کذب گزاره فوق است.
تأثیر دعا نیز به نحو «جزءالعلة» و «مقتضى» است و همراه با دیگر شرایط عمل مى کند. آن شرایط دقیقاً چیست؟ سهم هر یک چه اندازه است؟ آیا تأثیر دعا و هر شرط دیگر در همه موارد یکسان است یا ممکن است دعا در موردى نقش اصلى تر ایفا کند؟ مکانیسم تأثیر دعا چگونه است؟ آیا دیگر ابزارِها را در اثرگذارى تقویت مى کند یا خود مستقیماً اثر مى گذارد؟ این ها و ده ها سؤال دیگر، مسائلى است که فکر بشر هنوز نمى تواند به طور کاملاً دقیق به آن ها پاسخ گوید. یکى از خدمات بزرگ انبیا نیز، آگاه ساختن انسان از وجود این عامل است؛ زیرا عقل به تنهایى هرگز نمى تواند چنین عواملى را بشناسد.
به طور کلى با ژرف کاوى فلسفى و تحقیق در نصوص دینى در مى یابیم دایره علیّت به علل و معلولات مادى منحصر نیست و علل طبیعى مقهور ماوراى طبیعت هستند. بنابراین، براساس آموزه هاى دینى، دعا یکى از عوامل و علل مؤثر در عالم هستى است؛ اما «علت تامه» نیست. از برخى روایات مى توان بعضى از شرایط و موانع تأثیر دعا و بخشى از حکمت هاى عدم اجابت دعا را به اجمال به دست آورد؛ اما همه شرایط و حکمت ها براى ما معلوم نیست و علم تجربى نمى تواند در این زمینه انسان را یارى دهد. در پایان تذکر این نکته مفید است که دعا در حقیقت درخواست عاشق از معشوق است و نفس خواست عبد، تجلّى عبودیت عبد و ربوبیت رب به شمار مى آید.

ممکن است این مطالب هم برای شما مفید باشد:

نظرات

 

در صورتی که قصد ثبت سوال دارید، می توانید از طریق صفحه جستجو اقدام به ثبت سوال نمایید. در غیر اینصورت با استفاده از فرم زیر نظر خود را برای ما ارسال نمایید.