نیاز و زبان وحی ۱۳۷۸/۱۰/۱۱ - ۲۲۳ بازدید

چرا اصلاً باید وحی و نزول وحیی باشد؟

در تاریخ ادیان توحیدی، پس از نام مقدس خداوند هیچ کلمه ای به اهمیت و شگرفی «وحی» نیست؛ اگر وحی نبود: ۱. خداوند با غنا و استغنای کامل ذات و ذاتی اش، از کل آفرینش در پرده غیب الغیوب باقی می ماند و در آن صورت کار انسان، زار و عرصه بر او تنگ بود و کل بشریت با یک پای چوبین (عقل عدد اندیش) تنها می ماند.سید محمدحسین طباطبایی، قرآن در اسلام، (دفتر انتشارات اسلامی، قم، چاپ هفتم، ۱۳۷۴ ش) صص ۹۱ - ۹۲.
۲. هر چند وجود جهان ماورای طبیعت و عالم ملکوت و مراتب مافوق تا حدودی قابل درک بوده و ضرورت قیامت و جهان پس از مرگ از راه تفکر و برهان و استدلال قابل اثبات است مرتضی مطهری، اصول فلسفه و روش رئالیسم، ج ۵.
؛ اما شناخت بسیاری از ویژگی ها و جزئیات هستی فراتر از دسترسی دانش و تجربه بشری است.
۳. اگر خداوند خود را از طریق وحی بر انسان ها آشکار نمی کرد، چه بسا آنان ناچار بودند درباره وجود خداوند، فقط حدس بزنند و یا حداقل به دو گروه تقسیم می شدند: عده ای حدس می زدند که خدا هست و مبدئی هست؛ هم جهان غیبی و هم غیب جهانی دارد. عده ای نیز حدس می زدند که هر چه هست در همین دنیا است و نه پیش از آفرینش، خداوندی در کار بوده است و نه پس از پایان طبیعی جهان. سپس از حدس هم فراتر می رفتند چنانکه در تاریخ فکر و فلسفه استدلال به عدم مبدأ کرده اند!!بهاءالدین خرمشاهی، قرآن شناخت طرح نو، تهران چاپ سوم ۱۳۷۵ ش صص ۴۵ ۴۶.
۴. آدمی در پرتو وجود و جاودانگی روح، برای شناخت حقایق جهان پس از مرگ هیچ منبع اطلاعاتی نداشت و نمی توانست هیچ گونه پیش بینی خاصی درباره نیازهای ضروری این سفر طولانی و بی بازگشت ارائه کند.
۵. اگر وحی نبود، بسیاری از اختلافات موجود میان بشر از بین نمی رفت و انسان با تردیدهای جدی در مسائل معرفتی - نظیر شناخت انسان، هدف خلقت و زندگی اجتماعی آغاز و فرجام طبیعت، وظایف انسان در قبال خدا، جامعه، طبیعت خود روبه رو می شد.
۶. اگر وحی نبود، بسیاری از ظرفیت های فطری و عقلانی انسان شناخته نمی شد و یا به درستی شکوفا نمی گشت. وحی الهی قله های والایی از حقایق را در برابر انسان می نهد و او را به اندیشه و تأمل در آنها دعوت می کند و از این طریق به شکوفایی عقل و فطرت او کمک می نماید.
۷. انسان تصویر شفاف و روشنی از کمال و سعادت خود ندارد و سرگذشت دیرین اندیشه بشر، نشان می دهد که بدون تلقّی روشن و شفاف از کمال و سعادت، شاهد سردرگمی ها، کژروی ها و از بین رفتن سرمایه های اساسی بوده ایم! این نقص به ضعف دستگاه معرفتی انسان بر می گردد. وحی الهی ضمن تعریف روشن آفریدگار، جهان هستی، انسان و ظرفیت های او، راهکار شکوفایی متوازن، متعادل و هماهنگ انسان را تشریح و مسیر رسیدن او را به سعادت دائمی بیان می کند.
۸. وحی الهی را نباید در محدوده رسولان و کتاب های آسمانی خلاصه کرد. این وحی به تصریح قرآن شامل الهامات ویژه به اولیای خدا نیز می گردد. براساس روایات، در طول تاریخ حدود ۱۲۴ هزار پیامبر ظهور کرده اند که تنها گروهی اندک وظیفه ابلاغ پیام های الهی را به مردم داشته اند. اما گروه بیشتری برای به کمال رساندن ظرفیت های عقلی و فطری خود، هدایت های ویژه دریافت می کردند و در محیط اجتماعی آلوده، مسیر سلامت را می پیمودند. در قرآن آمده است که مادر حضرت موسی علیه السلام به مدد وحی الهی، فرزند خود را در سبد گذاشت و به دریا انداخت: «وَ أَوْحَیْنا إِلی أُمِّ مُوسی أَنْ أَرْضِعِیهِ فَإِذا خِفْتِ عَلَیْهِ فَأَلْقِیهِ فِی الْیَمِّ وَ لا تَخافِی وَ لا تَحْزَنِی إِنَّا رَادُّوهُ إِلَیْکِ وَ جاعِلُوهُ مِنَ الْمُرْسَلِینَ»؛ قصص (۲۸)، آیه ۷.؛ «و به مادر موسی الها م کردیم که او را شیر بده و چون بر او بیمناک شدی، او را در [جعبه ای ] به دریا بیفکن و مترس و غم مخور، [چرا که ] ما برگرداننده او به سوی تو و گرداننده او از پیامبران هستیم».
همچنین عنایاتی به حضرت مریم علیها السلام شد و ملائکه با او به گفت و گو پرداختند: «وَ إِذْ قالَتِ الْمَلائِکَةُ یا مَرْیَمُ إِنَّ اللَّهَ اصْطَفاکِ وَ طَهَّرَکِ وَ اصْطَفاکِ عَلی نِساءِ الْعالَمِینَ. یا مَرْیَمُ اقْنُتِی لِرَبِّکِ وَ اسْجُدِی وَ ارْکَعِی مَعَ الرَّاکِعِینَ»؛ آل عمران (۳)، آیه ۴۲ و ۴۳.؛ «و یاد کن [زمانی که ] فرشتگان گفتند: ای مریم! خداوند تو را برگزیده و پاکیزه داشته و بر زنان جهانیان برتری داده است. ای مریم! پروردگارت را اطاعت کن و سجده بر و همراه نمازگزاران نماز بگزار».
البته «وحی رسالی» جایگاه ویژه ای دارد و در این میان نقش قرآن بسیار ممتاز است، به طوری که قرآن کریم بیش از کتابهای آسمانی پیشین، برای تنظیم جذب و دفع و تعدیل شهوت و غضب و تصحیح محبت و عداوت انسان ها، بشیر و نذیر است.فصلت (۴۱)، آیات ۲ و ۴ ؛ مریم (۱۹)، آیه

ممکن است این مطالب هم برای شما مفید باشد:

نظرات

 

در صورتی که قصد ثبت سوال دارید، می توانید از طریق صفحه جستجو اقدام به ثبت سوال نمایید. در غیر اینصورت با استفاده از فرم زیر نظر خود را برای ما ارسال نمایید.