چله گیری و آداب آن ۱۳۹۹/۰۶/۱۳ - ۷۹۹ بازدید

با سلام
یک سوال داشتم من بعد از اتفاقاتی که برام پیش آمد و خودم را از یک رابطه عاطفی نجات دادم به لطف خدا و راهنمایی شما
تقریبا نزدیک دوسال هست چله نشینی را شروع کردم واقعه عاشورا زیارت حضرت فاطمه سلام الله علیه جامعه کبیره و ....و بعد از پایان چله دوباره برنامه ریزی و ادامه میدهم چند وقتی هست میگم نکنه من عادت به این کار کردم مییخواستم ببینم اینکه سبک زندگیم که تغییر دادم الان در روز ۴ بار زیارت عاشورا میخونم و بقیه چله ها
این درسته ؟فضیلت داره ؟چون نگران هستم عادت نشده باشد برام

دوست گرامی. یکی از اصول خودسازی رعایت اعتدال است بنابراین مراقب باشید که دچار افراط نشوید. مطالبی برای شما درج کرده ایم که امیدواریم مفید باشد.
اصل اربعین و چله گیری – نه کیفیت و گونه های آن - یکی از روش هایی است که اولا، ریشه در آموزه های دینی دارد و ثانیا، از قدیم الایام اهل معرفت و سلوک از آن استفاده و توصیه کرده اند. همچنین به تجربه ثابت شده است که این روش کارایی بسیار خوبی در ایجاد تغییر مثبت در زمینه خودسازی دارد. البته مراقبت در چهل روز، اختصاصی به خودسازی ندارد و انسان در هر زمینه ای می تواند برای نهادینه ساختن صفت یا مهارتی از آن استفاده کند.
برای روشن شدن موضوع چله گیری در سلوک و بندگی، توجه به این نکات سودمند است:
۱. در آیات وروایات به عدد چهل توجه و عنایت خاصی شده است. قرآن کریم مدت خلوت حضرت موسی (ع) را در کوه طور با خداوند چهل روز ذکر می کند: وَ واعَدْنا مُوسى‌ ثَلاثِینَ لَیْلَةً وَ أَتْمَمْناها بِعَشْرٍ فَتَمَّ مِیقاتُ رَبِّهِ أَرْبَعِینَ لَیْلَةً؛ و با موسی سی شب وعده کردیم و آن را با ده شب دیگر تمام نمودیم، پس میقات موسی با خدای متعال چهل شب گردید. نکته مهم آیه یاد شده، غیر از عدد چهل، واژه لیله است. تو گویی خلوت شبانه است که بسیار اثر بخش و جان آراست. همچنین قرآن نمی خواهد کسانی از کار و زندگی عادی دست بکشند و به خلوت و امثال آن بپردازند، لذا می فرماید: این کار، در شب بوده است.
در روایت آمده است: من اخلص لله اربعین یوما فجر الله ینابیع الحکمه من قلبه علی لسانه؛ هر کس خود را چهل روز برای خداوند خالص و پاک گرداند، خداوند چشمه های حکمت را از قلبش بر زبانش جاری می سازد، به تعبیر حافظ:
قدر مجموعه گل مرغ سحر داند و بس نه هر آنگو ورقی خواند معانی دانست.
بنابراین فهم معانی و درک حقیقت و حکمت، با خلوت های شبانه (مرغ سحر) هماهنگی و پیوند دارد.
همچنین عقل انسان در چهل سالگی به کمال می رسد: اذا بلغ اربعین سنه فقد بلغ منتهاه؛ خداوند در قرآن کریم در این باره می فرماید: حَتَّى إِذَا بَلَغَ أَشُدَّهُ وَبَلَغَ أَرْبَعِینَ سَنَةً قَالَ رَبِّ أَوْزِعْنِی أَنْ أَشْکُرَ نِعْمَتَکَ الَّتِی أَنْعَمْتَ عَلَیَّ وَعَلَى وَالِدَیَّ؛ هنگامی که بالغ شد و به چهل سالگی رسید، گفت پروردگارا به من توان بده تا نعمت های تو را شکر گذارم.
درروایت آمده است: من قدم اربعین من المؤمنین ثم دعا استجب له؛ هر کس خیرخواهی و دعا برای چهل مؤمن را پیش از دعا برای خویش قرار دهد و سپس برای خود دعا نماید، دعایش مستجاب می گردد. در جریان تولد حضرت زهرای مرضیه (س) به امر الهی جبرئیل (ع) بر پیامبر (ص) نازل گردید و به ایشان گفت: چهل روز از حضرت خدیجه (س) کناره گیرد. حضرت در این مدت روزها روزه دار و شب ها مشغول عبادت بودند تا زمینه برای پیدایش و تولد حضرت فاطمه (س) فراهم گردید. در همه این موارد یاد شده، عدد چهل به چشم می آید.
۲. منظور از چله و چله نشینی، آن است که انسان چهل روز با مراقبت و مواظبت به یاد حق و ذکر و عبادت و توجه به او مشغول باشد و امور غیر ضروری و غیر لازم را که باعث پراکندگی خاطر و تفرقه فکر می گردد، در حد امکان ترک نماید و همه اندیشه و فکرش خداوند و یاد او و اطاعت او باشد .
لازم است انسان در این مدت چهل روز، کمال مراقبت و توجه به خداوند را داشته و سعی بلیغ در ترک گناهان و دوری از محرمات الهی نماید و در این مدت با یاد الهی وذکر او و عبادت خالصانه، شبستان وجودش را از نور و صفا لبریز سازد و زمینه تابش انوار الهی و درخشش آفتاب فطرت را در درون خویش فراهم آورد .
۳. آثار چله نشینی بستگی کامل به زمینه های موجود در انسان و اراده، توجه، همت و اخلاص او دارد که به حسب افراد از شدت و ضعف برخوردار است، ولی به هر حال در این مدت، قلب انسان نورانی و با صفا می گردد و مطالب عالی معنوی و معارف دین را بهتر و عمیق تر می فهمد و زمینه برای عروج معنوی و تعالی روح انسان فراهم می گردد.
۴. معنای چله نشینی، بریدن از مردم و شانه خالی کردن از مسؤولیت های اجتماعی و شرعی و انسانی نیست، مهم این است که انسان در میان اجتماع باشد و در عین حال از خود مواظبت و مراقبت نماید و بر خود مسلط باشد، چون گاهی خدمت به مردم و گشودن گرهی از کار آن ها و گرفتن دست انسانی درمانده و بیچاره، اثرش از ده ها چله نشینی بیشتر و عمیقتر است.
۵. توجه به خدا و اخلاص در مدت ۴۰ روز هر چند با اکراه نفس نیز همراه باشد، دارای اثر و نتیجه است و معمولا این اکراه در شروع کار بروز دارد، ولی با گذشت زمان، خود نفس امادگی برای این عمل را پیدا کرده و نرمش نشان می دهد و از مقاومت و لجاجت دست می کشد و شیرینی و گوارایی عمل و عبادت را می چشد. روش تنظیم برنامه چله گیری
یکی از نیازهای جدی بندگی خدا، داشتن برنامه مراقبه و دستورالعمل روزانه خودسازی است. این موضوع به ایجاد نظم و موفقیت سالک کمک شایان توجهی خواهد کرد.
برای این منظور در برگه هایی دو ستون افقی و عمودی ایجاد کنید. در ستون عمودی کنار صفحه، به مقدار چهل روز جدول بندی کنید و در ستون افقی بالای صفحه برخی موارد زیر را انتخاب نمایید و بنویسید:
مطالعه و تحقیق، کم خوری، کم خوابی، کم گویی، تلاوت قرآن، دعا و توسل، ورزش، تفریح سالم، نماز اول وقت، نماز جماعت، کنترل چشم و گوش و ترک گناه، تهجد و سحر خیزی و مانند آن.
ابتدا برخی از این موضوعات را به قدر توان انتخاب کنید و نسبت به آن ها مراقبه خود را به صورت چله گیری شروع نمایید و هر شب هنگام خواب عملکرد خود را بررسی کنید، کارهایی که موفق بوده اید را تیک بزنید و سعی کنید هر روزی که می گذرد، تعداد تیک ها را نسبت به موارد انتخابی کامل کنید.
این برنامه را به صورت چهل روز، چهل روز، ادامه دهید تا یک سال که کامل شد، ملکه می شود و می توانید موارد دیگری را نیز در دستور کار قرار دهید و پیش بروید.
برجسته ترین خصائص برنامه موفق سلوکی
۱. واقع گرایى؛ سالک و رهرو، توان واقعى خود را مى سنجد، حال و روز خود را مى نگرد و بر اساس آن به تنظیم برنامه خودسازى مى پردازد. همچنین استادان سلوک نیز باید با توجه به تفاوت های فردی افراد و شرایط مختلف آنان، برای هر یک برنامه ای بنویسند که سنگین و طاقت فرسا نباشد؛ بلکه پیوسته، حال و نشاط شان را در طول برنامه، محفوظ بدارد و از اجبار و اکراه - به ویژه در مراحل ابتدایى – به دور باشد.
۲. جذابیت؛ در برنامه ریزى باید به کیفیت، بیش از کمیت اهتمام ورزید، به عنوان مثال به جاى این که شخص تصمیم بگیرد هر صبحگاهان یک جزء قرآن بخواند، مى تواند آن را حتّى به یک صفحه تقلیل دهد، اما کوشش کند تلاوتش در جاى خلوت، با حال و توجّه کامل و تدبّر و ژرف اندیشى در معانى باشد.
۳. تدریج و پیوستگی؛ از حداقل شروع کند، ولى در اندیشه افزون سازى تدریجى باشد، براى مثال اگر از اول خواندن نماز شب دشوار است، فقط یک رکعت نماز وتر بخواند. پس از یک هفته دو رکعت نماز شفع را بدان اضافه کند و پس از مدتى، کم کم هشت رکعت نافله شب را هم بخواند.
۴. رعایت مراتب حال؛ در روند خودسازى، باید مرحله به مرحله پیش رفت. از اول نمى توان تمام مدارج کمال را یک شبه طى کرد. بهتر است انسان ابتدا از عمل به واجبات و رعایت شرایط و جزئیات آن ها شروع کند و در کنار آن ها به ترک محرمات بپردازد و همواره بر نیفتادن در دام هاى شیطان و هواى نفس، جدیت ورزد. پس از مدتى که سراسر وجودش تسلیم شد و ایمان در روح و جسم او نفوذ کرد، به انجام مستحبات و ترک مکروهات همت گمارد. از این مرحله به بعد، عنایات ربوبى، او را مدد رسان خواهد کرد: وَ الَّذِینَ جاهَدُوا فِینا لَنَهْدِیَنَّهُمْ سُبُلَنا وَ إِنَّ اللَّهَ لَمَعَ الْمُحْسِنِینَ؛ و آنان که در راه ما به جان و مال جهد و کوشش کردند، به تحقیق آنان را به راه خویش هدایت مى کنیم و همیشه خدا، یار نکوکاران است.  

ممکن است این مطالب هم برای شما مفید باشد:

نظرات

 

در صورتی که قصد ثبت سوال دارید، می توانید از طریق صفحه جستجو اقدام به ثبت سوال نمایید. در غیر اینصورت با استفاده از فرم زیر نظر خود را برای ما ارسال نمایید.